Co mówią badania ze smarowaniem
Większość rzeczywistych styków tribologicznych jest smarowana olejem, smarem plastycznym, wodą, cieczą procesową lub płynem ustrojowym. Badania ze smarowaniem odpowiadają, jak bardzo ciecz zmniejsza tarcie i zużycie, w jakich warunkach jej film się rozpada i jak dobierać powierzchnie i ciecze. Różnica bywa ogromna: w badaniu klocek-pierścień NANOVEA ciężki olej mineralny obniżył tarcie z ~0,8 do 0,09 i zmniejszył zużycie o rzędy wielkości.
Dwa sposoby smarowania styku
Zanurzenie. Próbka znajduje się w naczyniu na ciecz, więc styk pozostaje całkowicie zanurzony przez cały czas badania. Dostępne są naczynia do badań obrotowych i liniowych, a grzałka podgrzewa ciecz do 150 °C. Zanurzenie nadaje się do porównywania smarów, badania zużycia w wodzie lub roztworze soli, materiałów implantów w symulowanych płynach ustrojowych oraz krzywych Stribecka.
Kroplowo. Dozowane podawanie dostarcza do styku stałą ilość smaru. Odtwarza smarowanie niedostateczne lub cienkowarstwowe i działa przy dużej prędkości, nawet 5000 obr/min, gdzie kąpiel byłaby rozbryzgiwana lub nie tworzyłaby realistycznego filmu. Badanie zużycia tłoków NANOVEA wykorzystało podawanie kroplowe na liniowym stoliku posuwisto-zwrotnym T2000 do symulacji styku płaszcza tłoka z tuleją cylindrową.
Krzywe Stribecka w jednym przebiegu
Krzywa Stribecka obrazuje tarcie w kolejnych reżimach smarowania przy zmianie prędkości: granicznym, mieszanym i hydrodynamicznym. Tradycyjnie składa się ją z wielu osobnych badań przy stałej prędkości, każde z własnym docieraniem i różnicami w ustawieniu. Dzięki bezstopniowej regulacji prędkości tribometr NANOVEA zmienia prędkość w sposób ciągły, na przykład wykładniczo od 15 000 do 0,01 obr/min. Pełna krzywa powstaje w jednym przebiegu trwającym około 10 minut, na jednej ścieżce i w tych samych warunkach.
Na sucho i na mokro
Ten sam materiał może wypaść inaczej na sucho i na mokro. W badaniu papieru ściernego NANOVEA dwa produkty o tej samej gradacji, oba sprzedawane do pracy na sucho i na mokro, zamieniły się miejscami: jeden lepiej ścierał na sucho, drugi na mokro, a w każdym przypadku warunek o wyższym tarciu dawał wyższą szybkość ścierania. Badanie w rzeczywistych warunkach pracy pozwala uniknąć takich niespodzianek.
Pomiar zużycia po badaniach ze smarowaniem
Ślady zużycia przy smarowaniu bywają płytkie i gładkie, co czyni ubytek masy niewiarygodnym. Po oczyszczeniu ślad mierzy się bezkontaktową profilometrią 3D z czujnikiem konfokalnym chromatycznym, która rozdziela małe objętości zużycia i drobną morfologię powierzchni wypolerowanych lub lekko zużytych. Właściwy wskaźnik zużycia wynika z K = V / (F × s).













